صفحه اصلی|اسلام|زبان و ادبيات فارسی|سوالات متداول|تماس با ما|پيوندها|نقشه سايت


روابط بین مذاهب در قزاقستان

 

موضوع مقاله : آزادی و همزیستی بین ادیان  

جمهوری قزاقستان  با دارا بودن  140 گروه قومی و وجود 40 مذهب متفاوت،یکی از بزرگترین تنوعات قومی و  مذهبی را در خود جای داده است که می توان گفت این اقوام و مذاهب در طول تاریخ  بدون هیچ مشکلی  در کنار هم در طول تاریخ در قلب اوراسیا در صلح و آرامش زندگی کرده اند.

            بیش از یک هزار سال پیش ، قزاق ها دین اسلام را پذیرفتند که به بخش غیر قابل انکار از  زندگی این مردم تبدیل شده است. دین اسلام  در قرن نهم هجری قمری  به این کشور پا نهاد و باعث  کمک به شکوفایی معنویت، فرهنگ، آموزش و علوم گردید که نتایج آن پرورش عالمان مسلمان بزرگی چون ابونصر فارابی ، ژوسوب بالاساقون ، محمود کاشغری  میباشند که در جهان شناخته شده می باشند  .

          طی قرون گذشته همزیستی  ملتها تحت لوای دین اسلام در قزاقستان همواره  به طور مسالمت آمیز با سایر ادیان وجود داشته است . میتوان گفت سنت ها و اعتقادات همه گروه ها در طول تاریخ از گزند هر گونه تحریفی بدور بوده است . در دوران باستان، جاده ابریشم که  پلی  بین تمدنهای شرق و غرب بوده است از این کشور عبور می کرده است که بناهای  به جا مانده از آن دوران موید این مطلب است .

کشور قزاقستان به  نوعی تقاطع بین تمدن ها است، در شرق این کشور مرزهای چین، در شمال روسیه و در جنوب با مسلمانان هم مرز می باشد. صرف نظر از هر قوم و مذهبی این سرزمین به جایگاهی امن برای مردم، تبدیل شده است .

        هفتاد درصد جمعیت این کشور را پیروان دین اسلام تشکیل می دهد . در مجموع بیش از 2600  انجمن مذهبی  مسلمان و بیش از 2300 مسجد در این کشور وجود داردکه بسیاری از این مساجد جزئی از تشکل مذهبی مسلمانان این کشور به شمار می آیند.همچنین از لحاظ تعدد مذهب می توان مذهب سنی حنفی را نام برد که از بالاترین آمار انسانی برخوردار است در ضمن تشکلاتی هم وجود دارد که مذاهب دیگر از جمله مذهب شیعی، عرفان و احمدی جماعت را  نیز تبلیغ میکنند .

جوامع مسلمان می خواهند  به طور جدی در گفتگوی بین ادیان نقشی مهم ایفا کنند. دین اسلام در موضوعاتی چون صلح، همزیستی ، نگرش آزادانه به سایر ادیان و تمایل برای گفتگو با هر کسی که علاقه مند به همکاری و تبادل نظر است اندیشه هایی برای ارایه دارد .

مسیحیت ارتدکس دومین گروه دینی را در قزاقستان تشکیل می دهد . کلیسای ارتدکس روسیه بیش از 300 کلیسا  در جمهوری قزاقستان دارا میباشد که از سال 2003 ، این کلیساها در قزاقستان با نظر مستقیم دولت اداره می شود. اسلام و مسیحیت ارتدکس بخش مهمی از فرهنگ و میراث معنوی مردم قزاقستان و روسیه است ،که نشانه آن  به رسمیت شناختن اعیادی چون:  عید قربان و کریسمس در این کشور است  .

در این میان غیر از اسلام و ارتدکس ادیان دیگر هم وجود دارد که به فعالیت مشغولند. نزدیک به 2000 انجمن مذهبی وابسته به  کلیسای کاتولیک و پروتستان و دین یهودیت و آیین بودیسم به طور رسمی در این کشور ثبت شده اند که این رقم پس از استقلال قزاقستان به طرز چشمگیری افزایش یافته است .Listen

Read phonetically

 

Dictionary

 

          تقریبا می توان ادعا کردکه همه ادیان جهان از سرزمین قزاقستان عبور کرده اند و سالهای متمادی در کنار هم در صلح و آرامش زندگی کرده اند همانطور که رئییس جمهور قزاقستان جناب آقای نورسلطان نظربایف گفت : ایمان داشتن به خدای یکتا و غیر مادی بودن در هر یک ازاصول ادیان در کشور قزاقستان وجود دارد .

 

  روابط میان دولت و مذاهب در این کشور با هدف توسعه همکاری در زمینه های مختلف از جمله حقوق اجتماعی و آزادی آنها بنا گردیده است.

 سیاست دولت در حوزه روابط دینی بر اساس اصول اساسی زیر بنا شده است :

 

اصل اول : حفظ حقوق مذهبی و آزادی شهروندان

Listen

Read phonetically

 

Dictionary


           
قانون اساسی قزاقستان، هر شکلی از تبعیض مذهبی را ممنوع کرده است.طبق قانون مصوب سال   1992 میلادی بر ایجاد شرایط مساعد برای فعالیت ادیان و مذاهب تاکید شده است. کشور قزاقستان متعهد است که  تعهدات تضمین شده را طبق قوانین ملی و بین المللی بر پایه قوانین حقوق بشر توسط قانون اساسی این کشور به اجرا در آوردکه در اعلامیه جهانی حقوق بشر، احترام به  حقوق مدنی و سیاسی و از میان برداشتن هر گونه  تبعیض دینی و اعتقادی تاکید شده است.

اصل دوم : ایجاد شرایط برابر و مطلوب برای تحقق خواسته های همه جوامع مذهبی

رابطه بین دولت وتشکلهای مذهبی بر اساس اصول همکاری، احترام متقابل و عدم دخالت در امور داخلی یکدیگر است. پیروان تمام ادیان برای انجام اعمال خود در جامعه­ی این کشور آزاد هستند .آنها میتوانند با اختصاص دادن مکانی برای پیروان خود مراسم و یا جشنهای خود را برگزار نمایند  همچنین قادر هستند با ادیان خارج از مرزهای قزاقستان در ارتباط و همکاری باشند.Listen

Read phonetically

 

Dictionary

 Listen

Read phonetically

 

Dictionary

 

 اصل سوم: ، پشتیبانی  برای گفتگوی ادیان درکشور قزاقستان و در سراسرجهان
 ابتکار مهم کشور قزاقستان سازماندهی انجمن رهبران جهان و ادیان سنتی می باشد. این انجمن منحصر به فرد با گرد هم آوردن رهبران مذهبی با هر عقیده ای می تواند به کاهش  تنش میان ادیان و تمدن ها کمک شایانی کند.Listen


 
در کنگره اول که  در سال 2003 میلادی برگزار گردید  17 هیئت مذهبی با حضور 29 هیئت خارجی شرکت کردند . اول تا دوم جولای  سال 2009 میلادی نیز سومین کنفرانس رهبران جهان و مذاهب برگزار شد که در این کنفرانس 77 هیئت نمایندگی از گوشه و کنار دنیا به نمایندگی ادیان اسلام ،مسیحیت ، یهودیت ، بودیسم ، هندوئیسم، تائویسم، شینتو و دین زرتشتی، شرکت کردند .

 

کنگره رهبران جهان و ادیان سنتی به طور نمادین  در پایتخت جدید قزاقستان در شهر آستانا  واقع در ساختمانی که به شکل هرم ساخته شده  برگزار گردید .این ساختمان  مظهر و نشان صلح و دوستی و دوری از هر گونه تنش و جنگ در جهان امروزی می باشد .

 نه تنها رهبران ادیان بزرگ جهان ،بلکه سازمان های بین المللی مانند سازمان ملل متحد،سازمان ملی  یونسکو، و سازمان امنیت و همکاری اروپا نیز علاقه خود را برای همکاری با این کنگره اعلام کرده اند.  بسیاری از سیاستمداران با نفوذ از ابتکارات خود را برای ترویج صلح و امنیت جهانی در این کنگره بهره بردند  .تا جایی که در سومین کنفرانس در سال 2009 از رئیس جمهور اسرائیل آقای شیمون پرز دعوت به عمل آمد تا با رهبران عربی و مصر و همچنین اردن به گفتگو بنشینند .  

شرکت کنندگان در کنگره سوم "در برابر دشمنی و نفرت قومی و مذهبی متحد و متفق القول بودند  ، و این  در حالی است که   اثبات گردیده که همزیستی مسالمت آمیز افراد مختلف با وابستگی های مختلف قومی و مذهبی  اصل مهمی برای امنیت بشر می باشد  .

کنگره رهبران ادیان سنتی جهان به یک بنیاد موثر وسازماندهی شده برای ادیان دنیای امروزی تبدیل شده است و نقش قابل توجهی در ترویج درک متقابل بین رهبران مذهبی، ادیان و مردم بازی می کند . 

در دومین کنگره­ی رهبران جهان و ادیان سنتی رئیس جمهور نورسلطان نظربایف اظهار داشت: ایجاد مرکز بین المللی فرهنگها و ادیان درشهر آستانه گامی موثر و تاثیر گذار می باشد که هدف اصلی این مرکز ارتقا دادن تجارب این کشور در تقویت هماهنگی و وحدت بین ملت قزاقستان در سطح بین المللی می باشد . همچنین ایجاد نزدیکی بین  تمام کشورها و کشف و بهره برداری از تجربه دیگر ملتها و کمک به افزایش سطح فرهنگی و معنوی  مردم  دیگر اهداف این مرکز می باشد .


          
 همچینین برقراری ارتباط با دانشمندان کشورهای دیگر جهت توسعه همکاری های بین المللی برای جلوگیری از خطر افراط گرایی مذهبی و تروریسم هدف دیگر این مرکز است .لازم به ذکر است که  فعالیت های  این مرکز در این زمینه، به نقش کشور قزاقستان به عنوان یک مرکز بین المللی گفتگو بین فرهنگی و بین مذهبی برای پیشبرد اهداف آینده کمک خواهد کرد .

در ضمن شرکت بیشتر و تقویت هویت های فرهنگی ، مذهبی ودینی، و همچنین توسعه همه جانبه گفتگوی بین ادیانی بسیار مهم می باشد که به نظر می رسد  نیاز به تبادل تجربه ، تجزیه و تحلیل جامع علمی از جهات گوناگون در مورد پدیده های دینی  در جهان امروز لازم و ضروری به نظر می رسد .امروزه نه تنها  باید به فکر حفظ تجارب غنی از همزیستی مسالمت آمیز در میان فرهنگها و مذاهب گوناگون باشیم بلکه می بایست از بحرانهای بین ادیان کاست و به نسلهای آینده احترام گذاشت.


           
در کشورقزاقستان، یک مکانیسم منحصر به فرد و موثر برای پیاده سازی سیاست های قومی و دینی و گفتگوی ادیان که در مجلس این کشور نیز به تصویب رسیده وجود دارد . این سیستم ، که با ابتکار رئیس جمهور به وجود آمده است ، ایجاد مرکزی  است برای هماهنگی روابط بین الملل و نقش مهمی در حفظ ثبات سیاسی، تقویت همبستگی اجتماعی و صلح بوجود آورده است. تجربه فوق العاده مثبت کشور قزاقستان به خوبی بیانگر قدرت حل مشکلات قومی در سطح بین الملل میباشد .


           
این مرکز  در حال سازماندهی فعالیت های مختلف برای  مهیا کردن شرایط مساعد جهت توسعه فرهنگ ها و زبان ها از گروه های قومی که در قزاقستان زندگی می کنند می باشد .همچنین تلاش بیشتر برای تحقق بخشیدن به غنی  سازی تحکیم معنوی و اخلاقی از فرهنگ قزاقستان از دیگر فعالیت این مرکز است . برای قزاق ها، مسائل اخلاقی  همواره از اهمیت ملی برخوردار بوده است بنابراین، هویت ملی در گفت و گو با فرهنگ های تمام گروه های قومی قزاقستان در چارچوب دولت واحد تشکیل شده است.

 

در طول سال های  استقلال، روابط بین اقوام در داخل کشور بسیار هماهنگ تر  و منسجم تر شده است. با این حال ، مجلس، سهمی عملی برای حفظ و تقویت دوستی میان مردمان این کشور دارد . جامعه این کشوربه یک مدل بین اقوام برای ایجادواحیای معنوی و فرهنگی وهماهنگی میان ادیان مبدل گردیده است .
 مراکز و انجمن های فرهنگی  در هر نقطه ای از این کشور نقش مهم و سازنده ای در  زندگی  عمومی تحت لوای دولت ایفا می کند .

بلافاصله پس از استقلال قزاقستان ، این کشور ، درحوزه سیاست بین المللی تعهد راسخ خودرا به اصول و هنجارهای قانون بین المللی اعلام نمود. اولویت های کشور ما آرامش، مخالفت با جنگ ، احترام به تمامیت ارضی کشورها و عدم مداخله در امور داخلی می باشد و دلیل این ادعا  بستن سایت آزمایش هسته ای در کشور و چشم پوشی از سلاح های کشتار جمعی بوده است .

در نشست 62 مین مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال 2007، نورسلطان نظربایف رئیس جمهور قزاقستان اظهار داشت: که این کشور آمادگی خود را برای  حمایت از دستیابی به توسعه پایدار جامعه انسانی ، ایجاد روابط حسنه و تنش زدایی از فرهنگ ها و تمدن ها اعلام می دارد .به این ترتیب با ابتکار رهبر قزاقستان و با تصویب قطعنامه ای، سال   2010 سال ایجاد روابط حسنه و تنش زدایی فرهنگی  نام گذاری گردید . Listen

همچنین کشور قزاقستان در دسامبر سال 2010 به عنوان ریاست سازمان همکاری و امنیت اروپا منصوب گردید . یکم و دوم  ماه  دسامبر  سال گذشته نیز  اجلاس سران سازمان امنیت و همکاری اروپا درشهر آستانه برگزار گردید ، در این اجلاس مسائلی چون امنیت جهانی و منطقه ای و مشکلات فراروی توسعه نهادهای دموکراتیک بررسی گردید . پیش ازاین اجلاس، سران سازمان امنیت و همکاری اروپا، در مورد مسائل مربوط به  عدم تبعیض درشهر آستانه کنفرانس بین المللی برگزار کردند . در این کنفرانس، تجربه قزاقستان در زمینه روابط بین ادیانی مورد ارزیابی و بررسی قرار گرفت

همچنین  تصمیم گرفته شد که نشست بعدی وزرای خارجه کشورهای عضو سازمان کنفرانس اسلامی (OIC) در سال 2011 در کشور قزاقستان برگزار گردد. در ضمن روسای سازمان امنیت و همکاری اروپا و سازمان کنفرانس اسلامی پیشنهاد کردند  تا کشور قزاقستان برای گسترش همکاری با موسسات معتبر اروپا و جهان اسلام تلاش کند .

در سال 2001، پاپ ژان پل دوم از کشور قزاقستان دیدار کردند برای ملت قزاقستان بسیار با اهمیت و با ارزش میباشد که که ایشان پس از  مدت کوتاهی از واقعه 11 سپتامبر در تاریخ 22 تا 25 سپتامبر از کشور ما دیداری داشتند.همچنین ، رئیس کلیسای کاتولیک برای یک گفتگوی مسالمت آمیز میان ادیان که در شهر آستانا برگزارخواهد شد اعلام آمادگی کرد.پاپ ژان پل دوم طی سخنرانی خود  در مورد نفرت و دشمنی  و بیگانه ستیزی به جهان هشدار داد، واز اتهاماتی که  در مقابل تمام ملتها و مذاهب وجود دارد  انتقاد کرد.  همچنین ایشان اظهار کرد که : "... آن چیزی که ما در پی ان هستیم در نزدیکی است، آروزی قلبی من احترام  ادیان اسلام و مسیحیت به یکدیگر در سراسر جهان است  همانطور که ادیان خدا را می شناسند  می دانند که چگونه همیار نیازمندان باشند . مومنان باید در مقابل  کارهای خطایی که گذشتگان ما انجام داده اند از جمله  نفرت و تعصب و تروریسم و بی حرمتی به نام خدا و همچنین تحریف چهره واقعی انسان ایستادگی کنند.

          

 

 

 

 


           

 

.

نگرش کشور قزاقستان ، نگرشی از روی محبت و دوستی  نسبت به افراد ، فرهنگ ها و مذاهب دیگر، باعث صلح و امنیت در این کشور شده است  . قانون ملی با هر گونه تبلیغ منفی علیه هر مذهب و ایجاد دشمنی بین آنها به شدت مخالفت کرده است . با توجه به سیاست های موثر دولت ،  در این کشور   هیچ تعارض قومی و مذهبی و رویایی بین آنها  وجود ندارد .

جمهوری قزاقستان، با تجارب غنی و ارزشمند گذشته، نمونه خوبی از همزیستی مسالمت آمیز فرهنگ ها و مذاهب گوناگون را بوجود آورده است  . سیاست دائمی ، ایجاد صلح و ثبات و اتحاد بین ادیان و همکاری گسترده با جامعه بین الملل است  .

                                                     حیدر ابواوف

 

رئیس مرکز بین المللی فرهنگ ها و ادیان ،

کمیته ی امور دینی وزارت فرهنگ جمهوری قزاقستان

 

 

مترجم : عبدالرضا ابای فینی

کارشناس نمایندگی آلماتی

           30/4/1390    

Copyright © 2009 I.C.R.O. All rights reserved. رايزني فرهنگي ج .ا.ا - قزاقستان